رفتن به محتوا
جاهای دیدنی بندرعباس

مسجد جامع دلگشا بندرعباس؛ کهن‌ترین مسجد شهر رو به دریا + آدرس و بازدید

مسجد جامع دلگشا بندرعباس؛ کهن‌ترین مسجد شهر رو به دریا + آدرس و بازدید

مسجد جامع دلگشا یکی از کهن‌ترین و مهم‌ترین بناهای مذهبیِ بندرعباسه؛ مسجدی رو به دریا که قدمتش به بیش از دو قرن و نیم می‌رسه و مرکزِ نماز جمعه‌ی اهل سنتِ شهره. این مسجد با مناره، صحن و ستون‌های قدیمیش، یکی از نمادهای تاریخیِ بندره. تو این مطلب از زدفلای کامل می‌ریم سراغش؛ از تاریخچه و معماری تا آدرس، بازدید و نکات.

اطلاعات ضروری و مهم

عنواناطلاعات
ناممسجد جامع دلگشا (مسجد جامع اهل سنت)
آدرسبندرعباس، بلوار ساحلی طالقانی، نبشِ خیابان دلگشا (رو به دریا)
قدمتبیش از ۲۵۰ سال (بازسازیِ گسترده در دهه‌ی ۱۳۵۰)
اهمیتکهن‌ترین مسجدِ شهر، مرکزِ نماز جمعه‌ی اهل سنت
ویژگیدو طبقه، یک مناره، صحن و ۱۲ ستونِ قدیمی
ظرفیتحدود ۶ هزار نمازگزار
ورودیرایگان
مدت زمان پیشنهادی بازدید۲۰ تا ۳۰ دقیقه

مسجد دلگشا کجاست و چطوری بریم؟

مسجد جامع دلگشا در بلوار ساحلی طالقانیِ بندرعباس و نبشِ خیابان دلگشا، رو به دریا قرار داره. دسترسی باهاش راحته و می‌تونی بازدیدش رو با گشتِ بلوار ساحلی ترکیب کنی.

کهن‌ترین مسجدِ شهر

مسجد دلگشا قدیمی‌ترین مسجدِ بندرعباسه و قدمتش به بیش از ۲۵۰ سال می‌رسه. بنای قدیمیش خیلی کهن‌تره و در دهه‌ی ۱۳۵۰ (به‌جز بخشی از شبستان) بازسازی و گسترش پیدا کرد. این مسجد مرکزِ نماز جمعه‌ی اهل سنتِ شهره.

معماریِ مسجد

مسجد دو طبقه‌ست و یه مناره، صحن و ۱۲ ستونِ قدیمی (که از بنای اصلی باقی موندن) داره. ظرفیتش به حدود ۶ هزار نمازگزار می‌رسه. موقعیتِ رو به دریاش، فضای خاصی بهش داده.

بهترین زمان بازدید

پاییز تا بهار که هوای بندرعباس معتدله، بهترین فصله. چون مسجدِ فعالیه، بازدید رو خارج از اوقاتِ نماز انجام بده و پوشش محترمانه رو رعایت کن.

«کهن‌ترین مسجد شهر» را چطور بفهمیم؟

این عنوان معمولاً به سابقه‌ی محل یا هسته‌ی اولیه اشاره داره، نه اینکه همه‌ی نمای فعلی بدون تغییر از نخستین دوره باقی مونده باشه. مسجد دلگشا در طول زمان بازسازی و مرمت شده و بخش‌هایی از معماری امروز می‌تونن جدیدتر باشند. برای تشخیص لایه‌ها به تفاوت مصالح، کتیبه‌ها و توضیح متولی توجه کن و یک تاریخ رو به تمام اجزای بنا تعمیم نده.

رابطه‌ی مسجد با بندر و دریا

مسجد در بافت قدیمی بندر شکل گرفته؛ جایی که تجارت دریایی، محله‌های مسکونی و رفت‌وآمد مسافران کنار هم بوده. اقلیم گرم و مرطوب روی ارتفاع فضا، بازشوها، سایه و گردش هوا اثر می‌ذاره. هنگام بازدید به جای دنبال کردن تزئینات پرزرق‌وبرق، ببین بنا چطور با نور شدید و گرمای ساحل سازگار شده.

مسجد تاریخی هنوز فضای عبادته

دلگشا موزه‌ی خالی نیست. زمان نماز، مراسم و برنامه‌های مذهبی بر گردشگری اولویت دارن. پوشش مناسب داشته باش، کفش رو در محل تعیین‌شده بذار، بلند صحبت نکن و جلوی صف نماز یا ورودی نایست. برای عکس از افراد، محراب و بخش‌های داخلی اجازه بگیر و از فلاش استفاده نکن.

چه زمانی برای بازدید مناسب‌تره؟

صبح یا عصرِ روزهای غیرتعطیل معمولاً هم هوا ملایم‌تره و هم نور مایل، بافت نما رو بهتر نشون می‌ده. درست پیش از نماز برای عکاسی طولانی وارد نشو. ساعت باز بودن درِ مسجد مثل موزه الزاماً ثابت نیست؛ اگر فقط برای معماری سفر می‌کنی، پیش از حرکت با منبع محلی هماهنگ کن.

بازدید برای کودک و فرد کم‌توان

مدت بازدید رو کوتاه نگه دار و پیش از ورود، اختلاف سطح، آستانه و مسیر وضوخانه رو بررسی کن. همه‌ی بخش‌ها الزاماً برای ویلچر مناسب نیستند. آب همراه داشته باش، ولی خوردن و آشامیدن رو به بیرون فضای نماز منتقل کن. توضیح ساده درباره‌ی کاربرد شبستان و قبله برای کودک، بازدید رو از تماشای چند دیوار فراتر می‌بره.

مسیر تکمیلی در بندرعباس

مسجد رو می‌شه با بازار و ساحل قدیمی در یک نیم‌روز دید تا ارتباط دین، تجارت و دریا روشن‌تر بشه. در گرمای شدید میان بازدیدها استراحت کن و برای بافت شهری کفش راحت بپوش. خودرو رو جلوی ورودی مسجد یا مسیر محله پارک نکن.

هنگام دیدن مرمت‌ها چه سؤالی بپرسیم؟

بندر مرطوبه و نمک هوا به گچ، فلز و آجر فشار میاره؛ بنابراین تعمیر دوره‌ای طبیعیه. تفاوت رنگ سطح می‌تونه حاصل رطوبت، فرسایش یا مرمت باشه. از متولی بپرس کدام قسمت قدیمی‌تر و کدام بازسازی شده، ولی به بخش کارگاهی وارد نشو. حفاظت درست باید تا جای ممکن مصالح و فرم سازگار با بنا رو حفظ کنه، نه اینکه همه‌چیز رو نو و یکدست نشان بده.

چند تا نکته‌ی کاربردی

  • به ۱۲ ستونِ قدیمیِ بازمانده از بنای اصلی دقت کن.
  • پوشش محترمانه داشته باش (مسجدِ فعاله).
  • بازدید رو با بلوار ساحلی ترکیب کن.
  • ورودی رایگانه.

۴۹۰۰ متر بنا، ۲۰ در و محرابِ زندیه

بنای دلگشا روی هم حدودِ ۴۹۰۰ متر مربع مساحت داره و ۲۰ درِ ورودیِ بزرگ بهش راه می‌ده — رقمی غیرعادی که نشون می‌ده مسجد برای رفت‌وآمدِ هم‌زمانِ هزاران نمازگزار طراحی شده. بانیِ نخستینِ بنا حاج زین‌العابدین ابوالقاسمِ اوزی بود و سفارشِ ساخت در سال ۱۱۷۵ هجری قمری (دوره‌ی زندیه) ثبت شده؛ محراب و منبرِ مسجد هم متعلق به همون دوره‌ی زندیه‌اند و کاشی‌کاریِ محراب یکی از تماشایی‌ترین اجزای داخلیِ بناست. مسجد در ۴ فروردینِ ۱۳۵۷ با شماره‌ی ۱۵۹۹ در فهرستِ آثار ملیِ ایران ثبت شد.

اعتبار تصویر شاخص: ویکی‌مدیا کامانز، مجوز CC BY-SA 3.0.

هتل‌های پیشنهادی بندرعباس

همه ←

مقاله‌های مرتبط

همه ←
منطقه‌ی حفاظت‌شده‌ی گنو بندرعباس؛ چشمه‌ی آب‌گرم و ذخیره‌گاهِ زیست‌کره + فاصله و نکات جاهای دیدنی بندرعباس منطقه‌ی حفاظت‌شده‌ی گنو بندرعباس؛ چشمه‌ی آب‌گرم و ذخیره‌گاهِ زیست‌کره منطقه‌ی حفاظت‌شده‌ی گنو در حدود ۳۰ تا ۳۷ کیلومتریِ شمال‌غربِ بندرعباس، ذخیره‌گاهِ زیست‌کره‌ی یونسکو با کوهِ بلند و چشمه‌ی آب‌گرمِ معدنی؛ بازدید رایگان. از چشمه و طبیعت تا فاصله و نکات. بازار بندرعباس؛ راهنمای خرید سوغاتِ دریایی، ماهی و صنایع‌دستی + آدرس و نکات جاهای دیدنی بندرعباس بازار بندرعباس؛ راهنمای خرید سوغاتِ دریایی، ماهی و صنایع‌دستی بازار بندرعباس (بازار قدیم و بازار ماهی‌فروشان)، بهترین جا برای خرید محصولاتِ دریایی تازه، ادویه، صنایع‌دستیِ جنوبی و سوغاتِ بندری؛ ورود رایگان. از راسته‌ها و سوغات تا آدرس و نکات. جزیره هنگام؛ تماشای دلفین‌ها و خاک سرخ در خلیج فارس + دسترسی و نکات جاهای دیدنی بندرعباس جزیره هنگام؛ تماشای دلفین‌ها و خاک سرخ در خلیج فارس جزیره هنگام در جنوبِ قشم (نزدیک بندرعباس، با لنج از اسکله‌ی شیب‌دراز)، جزیره‌ای آرام و بکر معروف به تماشای دلفین‌های آزاد، خاک سرخ و ساحل نقره‌ای؛ بهترین زمان آذر تا اسفند. از دلفین‌ها و طبیعت تا دسترسی و نکات.