دره پرتغالیها یکی از جاذبههای تاریخی شمال جزیره کیش است که نام آن به دوره حضور پرتغالیها در خلیج فارس برمیگردد. این محدوده که در این مقاله از زدفلای بررسی میکنیم، امروزه با نام پارک درخت سبز شناخته میشود و محل استقرار یکی از کهنسالترین درختان جزیره است.
اطلاعات ضروری و مهم
| مورد | اطلاعات |
|---|---|
| نام | دره پرتغالیها کیش |
| نام امروزی | پارک درخت سبز کیش |
| شهر | کیش |
| موقعیت | شمال جزیره کیش |
| آدرس | کیش، خیابان کرانه، خیابان درخت سبز |
| ساعت بازدید | ۲۴ ساعته |
| هزینه ورودی | رایگان |
| مدت زمان پیشنهادی بازدید | ۳۰ دقیقه تا ۱ ساعت |
| بهترین فصل بازدید | تمام فصول |
| پارکینگ | دارد |
| امکان تردد ویلچر | دارد |
| نوع جاذبه | تاریخی – فرهنگی |
دره پرتغالیها کیش کجاست؟
دره پرتغالیها در شمالیترین بخش جزیره کیش قرار دارد. مسیر دسترسی از خیابان کرانه و خیابان درخت سبز انجام میشود. این محدوده در نزدیکی آبانبار کیش و شهر تاریخی حریره واقع شده است.
دلیل نامگذاری دره پرتغالیها کیش
بین سالهای ۹۱۲ تا ۱۰۳۱ میلادی، جزیره کیش و بخشهایی از هرمز تحت اشغال نیروهای دریایی پرتغال بود. پرتغالیها در بخش شمالی جزیره سکونت داشتند و سازههای مسکونی ایجاد کردند که با خروج آنها از بین رفت. نام «دره پرتغالیها» از همین دوره تاریخی باقی مانده است. در سال ۱۰۳۱ میلادی، سپهسالار شاه عباس صفوی کیش و هرمز را بازپس گرفت.
پارک درخت سبز کیش
محل سکونت پرتغالیها امروز به پارک درخت سبز تبدیل شده است. این پارک فضای اصلی بازدیدکنندگان در دره پرتغالیها محسوب میشود و محور آن یک درخت کهنسال است.
درخت سبز کیش
درخت سبز از گونه لور یا انجیر معابد است. این درخت در دوره ایلخانی و تیموری از هند وارد کیش شد و بیش از ۶۰۰ سال قدمت دارد. شاخهها پس از رشد به زمین میرسند، ریشه میزنند و به تنه اصلی اضافه میشوند. بهمرور ساختاری پیچیده با ریشهها و ساقههای درهمتنیده ایجاد شده است. در باور بومیان، این درخت خوشیمن است و برای برآورده شدن آرزوها به آن دخیل میبندند.
امکانات پارک درخت سبز
-
آلاچیق
-
نیمکت
-
محل پخت کباب
-
سرویس بهداشتی
-
رستوران
-
بوفه
جاهای دیدنی نزدیک دره پرتغالیها کیش
-
آبانبار کیش
-
شهر تاریخی حریره
-
مجموعه ورزشی المپیک
-
باشگاه سوارکاری کیش
-
شهر زیرزمینی کاریز
-
ساحل دامون
-
قلعه جنی
رستورانهای نزدیک دره پرتغالیها کیش
-
رستوران مادربزرگ
-
رستوران شامرزا
-
رستوران روشنی
-
رستوران پارسی
-
رستوران تهران
-
رستوران نگین خلیج فارس
-
پیتزا جزیره
هتلهای نزدیک دره پرتغالیها کیش
-
هتل گلدیس
-
هتل امیرکبیر
-
هتل ترنج
-
هتل آفتاب شرق
داستانهای ناگفته دره پرتغالیها؛ سفری به اعماق تاریخ کیش
اگر جزو گردشگرانی هستید که به گشتوگذارهای سریع بسنده نمیکنید و دوست دارید روح تاریخ را در مکانهای دیدنی لمس کنید، دره پرتغالیها حرفهای زیادی برای گفتن دارد. این منطقه صرفاً یک پارک سرسبز نیست؛ بلکه راوی روزگاری است که خلیج فارس جولانگاه ناوگانهای خارجی بود.
ردپای استعمار در خلیج فارس – ۸۵۵ تا ۱۰۰۰ شمسی
برای درک اهمیت این منطقه، باید به قرن دهم هجری برگردیم. زمانی که آلبوکرک، فرمانده جاهطلب پرتغالی، متوجه اهمیت استراتژیک تنگه هرمز و جزایر اطراف آن شد. از سال ۹۱۲ تا ۱۰۳۱ قمری، جزیره کیش کاملاً زیر سایه سلطه نیروی دریایی پرتغال قرار گرفت. آنها شمال جزیره را به دلیل دسترسی عالی به آبهای سطحی برای ساخت پایگاهها و سکونتگاههای خود انتخاب کردند. این تسلط که تغییرات زیادی در زندگی بومیان ایجاد کرده بود، حدود ۱۵۰ سال طول کشید؛ تا اینکه در سال ۱۰۰۰ شمسی، با دلاوریهای امامقلیخان و به دستور سپهسالار شاه عباس صفوی، پرچم بیگانگان پایین کشیده شد و کیش به آغوش ایران بازگشت. سکونتگاههای پرتغالیها با گذشت زمان ویران شد، اما نام «دره پرتغالیها» برای همیشه روی این تکه از جزیره باقی ماند.
چرا به این منطقه «دره» میگویند؟
نکته بسیار جالب درباره دره پرتغالیها این است که شما در این مکان با یک «دره» واقعی و عمیق جغرافیایی روبهرو نیستید! دلیل این نامگذاری، افت سطح زمین در این بخش نسبت به سایر نقاط جزیره و سرازیر شدن آبهای سطحی به این سمت بوده است. همین تجمع آب در گذشته، باعث ایجاد خاکی حاصلخیز، رویش درختان تنومند و سرسبزی بینظیر این محدوده شد؛ ویژگی جذابی که در وهله اول استعمارگران را برای سکونت به اینجا کشاند و امروز آن را به یکی از زیباترین پارکهای جزیره تبدیل کرده است.
افسانههای گرهخورده با درخت ۶۰۰ ساله
مگر میشود به دره پرتغالیها رفت و مسحور درخت لور (انجیر معابد) نشد؟ این درخت کهنسال که بیش از شش قرن از عمر آن میگذرد، صرفاً یک پدیده گیاهشناسی نیست، بلکه به بخشی از هویت معنوی و فرهنگی بومیان کیش تبدیل شده است. در باور مردم محلی، این درخت نماد زایش، برکت و خوشیمنی است. اگر به شاخههای درهمتنیده و ریشههای هوایی آن دقت کنید، پارچههای رنگی متعددی را میبینید که به آن گره خوردهاند. این پارچهها، دخیلها و آرزوهای مردمی هستند که باور دارند انرژی پاک این درخت باستانی، حاجتهایشان را برآورده میکند. حتی اگر به این افسانهها باور نداشته باشید، ایستادن زیر سایه درختی که صدها سال نظارهگر تاریخ پرفرازونشیب کیش بوده، تجربهای تکرارنشدنی است.
تکمیل گشتوگذار با همسایگان تاریخی
موقعیت مکانی دره پرتغالیها به گونهای است که با یک برنامهریزی هوشمندانه، میتوانید یک نیمروز کامل را به تاریخگردی اختصاص دهید. درست در چند قدمی این دره، دو شاهکار معماری و تاریخی قرار دارند:
-
شهر باستانی حریره
شهری با قدمت هزار ساله که روزگاری مرکز تجارت خلیج فارس بود. قدم زدن میان بقایای خانههای اعیانی، کارگاههای شیشهگری و معماری سنگی این شهر که بر اثر زلزله ویران شد، شما را به دل قصههای هزارویکشب میبرد.
-
آبانبار سنتی
شاهکاری از معماری کویری در جزیره. این سازه با دو گنبد عظیم و پنج بادگیر، سیستم هوشمند ایرانیان باستان برای جمعآوری آب باران و خنک نگه داشتن آن در دل تابستانهای طاقتفرسای جنوب را به تصویر میکشد.
بهترین روش دسترسی و توصیههای بازدید
اگر با خودروی شخصی یا اجارهای تردد میکنید، کافی است خود را از میدان ولایت به میدان امام خمینی رسانده و وارد بلوار ژئوپارک شوید؛ تابلوهای راهنما شما را مستقیماً به خیابان درخت سبز هدایت میکنند. استفاده از تاکسی نیز یکی از بیدردسرترین راههاست.
یک نکته مهم: با توجه به باز بودن فضای پارک و پیادهروی در محوطه باستانی حریره، اگر در فصول گرم سال به کیش سفر میکنید، حتماً ساعات نزدیک به غروب آفتاب را برای بازدید از دره پرتغالیها انتخاب کنید تا هم از گرمای هوا در امان باشید و هم تماشای غروب خورشید از میان شاخههای درخت سبز را از دست ندهید.
جمعبندی
دره پرتغالیها کیش یک محدوده تاریخی در شمال جزیره است که امروزه با پارک درخت سبز شناخته میشود. هویت اصلی این مکان، پیشینه اشغال پرتغالیها و وجود درخت ۶۰۰ ساله لور است. بازدید رایگان، دسترسی آسان و نزدیکی به دیگر جاذبههای تاریخی، این مکان را به یکی از توقفهای کوتاه اما ثابت در برنامه گردش کیش تبدیل کرده است.
دیدگاهتان را بنویسید