بند گلستان مشهد کجاست؛ آدرس+ اطلاعات 

بند گلستان مشهد یک سد تاریخی مربوط به دوره تیموریان است. این سازه روی رودخانه گلستان و در محدوده طرقبه قرار دارد و قدمت آن بیش از ۵۰۰ سال برآورد می‌شود. در ادامه این مطلب از زدفلای اطلاعات بیشتر در مورد بند گلستان را ببینید.

اطلاعات ضروری و مهم

بند گلستان مشهد کجاست؟

بند گلستان مشهد در غرب شهر مشهد و در مسیر بزرگراه وکیل‌آباد به سمت طرقبه قرار دارد. این سد در نزدیکی روستای گلستان و روی رودخانه گلستان ساخته شده است.

برای دسترسی، وارد بزرگراه وکیل‌آباد شوید و در انتهای مسیر به سمت طرقبه حرکت کنید. حدود ۵ کیلومتر بعد، بند گلستان قابل مشاهده است.

تاریخچه بند گلستان مشهد

قدمت ساخت بند گلستان مشهد به دوره تیموریان بازمی‌گردد. درباره سازنده اختلاف نظر وجود دارد.

برخی منابع، شاهرخ تیموری را سازنده می‌دانند. برخی دیگر گوهرشاد بیگم را بانی ساخت معرفی کرده‌اند. بر اساس اسناد ذکرشده در کتاب‌های تاریخی، نام ابوسعید گورکانی نیز به‌عنوان سازنده مطرح شده است. تاریخ دقیق ساخت مشخص نیست اما پیش از سال ۸۳۷ قمری بوده است.

مالکیت بند گلستان مشهد

این سد از موقوفات مرتبط با حرم امام رضا (ع) است. سهم آن به‌صورت مشترک بین آستان قدس رضوی و مسجد جامع گوهرشاد ذکر شده است.

در سال ۱۳۵۶ سازمان آب منطقه‌ای مشهد مسئول حفاظت شد. از سال ۱۳۶۰ تا ۱۳۶۵ به‌صورت موقت تحویل آستان قدس رضوی شد. در حال حاضر نیز تحت مالکیت آستان قدس رضوی قرار دارد.

مصالح و ساختار بند گلستان مشهد

مصالح اصلی شامل آجر، سنگ، ملات آهک، شن و خاک است. بخش‌های بیرونی با آجر پوشیده شده و بخش‌های میانی ترکیبی از سنگ و ملات هستند.

در بازسازی‌های بعدی از بتن استفاده شده است. بخشی از سد روی سنگ‌های گرانیت و گرانودیوریت قرار دارد و بخش‌هایی نیز روی آبرفت رودخانه ساخته شده است.

ابعاد بند گلستان مشهد

طول سد در کف رودخانه حدود ۳۰ متر است. در قسمت‌های بالایی به حدود ۱۳۰ متر می‌رسد.

عرض سد ۱۰.۵ متر و در پایین‌دست حدود ۲۵ متر است. ارتفاع سرریز حدود ۲۰ متر اعلام شده است. عمق آب در بیشترین و کمترین حالت به‌ترتیب ۳۶ و ۱۸ متر ذکر شده است.

ابعاد فعلی حاصل بازسازی‌های متعدد است. در بخش شرقی قسمت بالایی، کتیبه‌ای تاریخی وجود دارد که به‌دلیل فرسایش قابل خواندن نیست.

کارکرد و اهمیت بند گلستان مشهد

آب این سد از ارتفاعات بینالود تأمین می‌شود. آب ذخیره‌شده برای دشت توس و اراضی کشاورزی منطقه استفاده می‌شود.

باغ‌های طرقبه، عنبران و جاغرق در مسیر جریان آب قرار دارند. در فصل بهار به دلیل افزایش بارندگی، حجم آب بیشتر است. در سایر فصول به دلیل مصرف بالادست، سطح آب کاهش می‌یابد.

تفریحات بند گلستان مشهد

در فصل بهار امکان قایق‌سواری وجود دارد. ماهیگیری فقط با مجوز انجام می‌شود.

فضای اطراف برای پیاده‌روی و حضور خانوادگی استفاده می‌شود. پارک وکیل‌آباد در نزدیکی این محدوده قرار دارد.

بهترین زمان بازدید از بند گلستان مشهد

فصل بهار زمان مناسب‌تری برای بازدید است. در این زمان سطح آب بالاتر است و شرایط برای قایق‌سواری فراهم می‌شود.

در سایر فصول نیز امکان بازدید وجود دارد اما سطح آب کاهش پیدا می‌کند.

جمع‌بندی

بند گلستان مشهد یک سد تاریخی مربوط به دوره تیموریان است که در ۸ کیلومتری غرب مشهد و در مسیر طرقبه قرار دارد. فاصله آن تا مرکز شهر حدود ۳۰ کیلومتر و زمان دسترسی حدود ۴۵ دقیقه است.

گنجایش مخزن ۲.۷ میلیون مترمکعب است و ابعاد فعلی آن نتیجه بازسازی‌های متعدد است. این سد تحت مالکیت آستان قدس رضوی قرار دارد و علاوه بر کارکرد ذخیره آب، به‌عنوان یکی از مقاصد گردشگری غرب مشهد شناخته می‌شود.